Ken je dat moment dat je een verhaal oprakelt over vroeger en dat iemand anders je vervolgens vertelt dat wat je vertelt helemaal niet klopt? Gek toch? Terwijl jij er van overtuigd bent dat jij het verhaal wat je net hebt gedeeld écht zo hebt meegemaakt. 

Dit is een typisch geval van een valse herinnering. Je herinnert je iets helemaal verkeerd en bepaalde dingen die helemaal nooit gebeurt zijn zitten in je hoofd als iets wat je daadwerkelijk hebt meegemaakt. Het komt vaker voor dan je denkt, maar er is een stof die je volgens onderzoekers er vatbaarder voor maakt: THC. 

Misinformatie en valse herinneringen 

Uit onderzoek van Maastricht University blijkt dat cannabis je gevoeliger maakt voor valse herinneringen. Mensen die onder invloed zijn van THC zijn volgens dit onderzoek vatbaarder zijn voor misinformatie en zelfs herinneringen gaan bedenken. 

Zo onder vrienden is het navertellen van zo’n valse herinnering, behalve soms ietwat gênant, niet zo heel erg. Maar het wordt natuurlijk een ander verhaal als de politie een getuige van een misdaad verhoort en het verhaal van die persoon niet klopt met wat hij daadwerkelijk heeft gezien. 

Praten over gebeurtenissen die nooit hebben plaatsgevonden

Mensen kunnen onder invloed van THC zaken anders associëren, of zelfs hele nieuwe herinneringen aanmaken van gebeurtenissen die nooit hebben plaatsgevonden. Daar wordt zo’n getuigenverklaring natuurlijk niet heel geloofwaardig van. En dat is best een groot probleem, want vaak is een getuigenverklaring een belangrijk stuk bewijs bij een rechtszaak. Het kan een zaak echt maken of breken. 

Het is dus van belang dat zo’n getuigenverklaring goed wordt afgenomen. Vaak gebeurt dit vrij snel nadat er een incident is voorgevallen, omdat het voorval dan nog vers in het geheugen ligt. Uit dit onderzoek blijkt echter, dat het soms beter is om even te wachten met het ondervragen van getuigen en verdachten. Het ziet er naar uit dat het THC gehalte in het lijf van een ooggetuige dus invloed heeft op de getuigenverklaring, misschien nog wel meer dan gedacht.  

Over het onderzoek

Het onderzoek vond plaats onder 64 gezonde mensen, die niet onbekend zijn met het roken van wiet maar ook geen zware gebruikers zijn. De helft van hen inhaleerde een dosis damp met THC, de andere helft inhaleerde damp zonder THC. Wie welke damp inademde werd door de onderzoekers niet aan de proefpersonen verteld. 

Het geheugen van de proefpersonen werd meerdere keren getest. Een keer direct na het inhaleren en een week later. Met behulp van virtual reality werden er door de proefpersonen verschillende scenario’s beleeft. Enkele proefpersonen waren getuige van een misdaad, en andere personen moesten zelf een misdaad uitvoeren. 

Tegelijkertijd was er iemand aanwezig die vertelde over de gebeurtenis, maar dit niet helemaal correct deed. Sommige dingen in het verhaal klopten wel met wat er gebeurde, andere dingen klopten niet. Deze persoon gaf dus deels valse informatie. Een half uur na de proef werden de proefpersonen geïnterviewd. De personen die THC hadden geïnhaleerd bleken gevoeliger voor het creëren van een vals geheugen dan de nuchtere proefpersonen. Ze waren vatbaarder voor de valse informatie. Dit bleef dan wel weer beperkt tot de fase van acute intoxicatie. 

Advies van de onderzoekers aan politie

Dat het gebruik van cannabis invloed heeft op het geheugen van gebruikers was al wat langer bekend. Maar het roken van wiet lijkt dus ook invloed te hebben op hoe je je dingen herinnert. De onderzoekers adviseren politie dan ook te wachten met het verhoren van onder invloed zijnde getuigen en verdachten. In ieder geval totdat de cannabis zijn directe werking heeft verloren. Daarmee is de kans op een betrouwbare verklaring een flink stuk groter. 

Overigens vragen wij ons ook af waar je je kunt opgeven voor dit soort onderzoeken. Eerst een joint roken om vervolgens in een virtuele wereld een misdaad te plegen, en dat allemaal voor de wetenschap, daar zeggen we natuurlijk geen nee tegen!